Đột quỵ não là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ hai sau bệnh lý tim mạch và là nguyên nhân thường gặp nhất gây tàn phế ở người bệnh, để lại gánh nặng cho gia đình và xã hội. Tại Hải Dương, mỗi năm có khoảng 2400 bệnh nhân nhập viện vì đột quỵ, trong đó nhồi máu não chiếm khoảng 75-80%. Từ năm 2016 đến nay Bệnh viện đa khoa tỉnh đã triển khai phương pháp tái thông mạch não bằng thuốc (Tiêu sợi huyết) thường quy, phương pháp này được chỉ định đối với bệnh nhân đột quỵ nhồi máu não cấp nhập viện sớm trong 4,5 giờ đầu tính từ lúc khởi phát triệu chứng. Tuy nhiên, chỉ có khoảng 3-10% bệnh nhân đột quỵ nhồi máu não cấp được tiếp cận phương pháp điều trị này do thời gian đến viện đã quá giờ. Hơn nữa, hiệu quả tái thông mạch não bằng thuốc đơn thuần theo các nghiên cứu còn hạn chế khoảng 30-35%.
Hình 1: Các triệu chứng thường gặp ở bệnh nhân đột quỵ não
Hiện nay, với những tiến bộ của y học, ngoài phương pháp tiêu sợi huyết, can thiệp nội mạch dần trở thành xu hướng phát triển mang lại nhiều cơ hội sống cho bệnh nhân đột quỵ nhồi máu não. Tái thông mạch não bằng dụng cụ cơ học là phương pháp can thiệp nội mạch sử dụng các dụng cụ chuyên biệt để hút, kéo cục máu đông ra khỏi vị trí mạch não bị tắc, từ đó tái lập lại dòng chảy. Với phương pháp này giờ vàng để can thiệp có thể tới 24 giờ. Tái thông mạch não bằng dụng cụ cơ học là một phương pháp hiện đại mang lại hiệu quả tái thông đến 85-90%. Phương pháp nay được chỉ định trong trường hợp nhồi máu não nặng có hẹp tắc mạch lớn, nhồi máu não đến sau 4,5 giờ hoặc khi điều trị tiêu sợi huyết đơn thuần không thành công.
Hình 2: Huyết khối được hút hoặc kéo ra khỏi lòng mạch bằng dụng cụ chuyên biệt
Trong quý I năm 2025, khoa Đột quỵ bệnh viện Đa khoa tỉnh Hải Dương đã triển khai thành công kỹ thuật tái thông mạch não bằng dụng cụ cơ học với sự giúp đỡ của các chuyên gia đầu ngành can thiệp mạch não tại bệnh viện trung ương quân đội 108. Đây là một bước tiến quan trọng đối với khoa Đột quỵ khi các bác sĩ đã làm chủ được kỹ thuật can thiệp mạch não tiên tiến nhất hiện nay, góp phần nâng cao chất lượng điều trị, giảm tỷ lệ biến chứng và tử vong cho bệnh nhân đột quỵ nhồi máu não cấp.
Ảnh: Kíp can thiệp đang thực hiện kỹ thuật tại phòng máy DSA
Điển hình là trường hợp bệnh nhân nữ L.T.N 69 tuổi, tiền sử khỏe mạnh, vào viện khoa Cấp cứu ngày 11/4/2025 vì lý do ý thức chậm, nói khó, méo miệng, liệt vận động hoàn toàn nửa người trái giờ thứ 3. Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, bác sĩ trực và kíp can thiệp khoa Đột quỵ đã có mặt tại khoa Cấp cứu tiến hành thăm khám đánh giá bệnh nhân, kết hợp hình ảnh chụp CLVT sọ não và điện tim đồ bệnh nhân được chẩn đoán: Nhồi máu não cấp giờ thứ 4 do tắc động mạch não giữa bên phải/ Rung nhĩ. Xác định đây là trường hợp huyết khối tắc mạch lớn cần phải phối hợp các phương pháp điều trị, bác sĩ trực đã giải thích gia đình và tiến hành sử dụng thuốc tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch đồng thời đẩy thẳng bệnh nhân lên phòng can thiệp mạch cấp cứu. Hình ảnh chụp mạch não số hóa xóa nền DSA cho thấy bệnh nhân bị tắc hoàn toàn động mạch não giữa bên phải. Kíp can thiệp đã triển khai phương pháp tái thông mạch não bằng dụng cụ cơ học. Kết quả, sau 02 lần hút đã tái thông hoàn toàn động mạch não giữa bên phải đạt mức TICI 3. Hiện tại ngày thứ 10 sau can thiệp, tình trạng bệnh nhân ổn định: Ý thức tỉnh G15đ, nói rõ, liệt nhẹ VII TW bên trái, liệt nửa người trái cải thiện tốt.
Hình ảnh trước và sau can thiệp tái thông mạch não bằng dụng cụ cơ học
Theo Ths. Bs Mạc Doanh Thịnh – Trưởng khoa Đột quỵ: “Yếu tố tiên quyết để điều trị nhồi máu não hiệu quả là việc xác định đột quỵ não kịp thời và đưa bệnh nhân đến viện càng sớm càng tốt. Khi phát hiện các triệu chứng như: Đột ngột yếu, liệt nửa người, méo miệng hoặc nói khó… người nhà cần gọi cấp cứu hoặc đưa ngay bệnh nhân đến Bệnh viện đa khoa tỉnh Hải Dương để được khám và tư vấn phương pháp điều trị tốt nhất.
Số điện thoại khoa Đột quỵ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hải Dương: 02203.899.115