Vừa qua, các Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Hải Dương đã thực hiện phẫu thuật cho một trường hợp bệnh nhân Trương Thị T. (62 tuổi) ở Hòa Bình, Xã Thanh Miện, Thành phố Hải Phòng có tiền sử mổ sỏi mật 3 lần. Gần đây, Bệnh nhân ở nhà mệt mỏi, ăn uống kém, đau âm ỉ vùng thượng vị và hạ sườn phải, vàng da, củng mạc vàng nên đến viện kiểm tra. Qua thăm khám và chụp cắt lớp vi tính, các Bác sĩ thấy đường mật trong ngoài gan giãn nhiều, ống mật chủ giãn 27mm có nhiều sỏi, sỏi lớn nhất kích thước 38x 31mm, sỏi lớn đường mật gan phải kích thước 22x17mm, sỏi lớn đường mật gan trái 26x15mm. Bệnh nhân được chẩn đoán nhiễm trùng đường mật do sỏi. Hội chẩn đánh giá bệnh nhân có sỏi ống mật chủ to, nhiều sỏi đường mật trong gan, chỉ định phẫu thuật mở ống mật chủ lấy sỏi và nội soi đường mật trong mổ ống mềm kết hợp tán laser sỏi đường mật trong gan.
Hình chụp cắt lớp vi tính sỏi ống mật chủ của bệnh nhân T.
Kíp mổ khoa Ngoại do bác sĩ CKII. Trần Văn Vinh, Phó Trưởng khoa Ngoại tiêu hóa ổ bụng phụ trách phối hợp khoa Gây mê hồi sức thực hiện. Bệnh nhân được mở bụng cắt bỏ sẹo mổ cũ, do bệnh nhân đã mổ 3 lần nên ổ bụng và các tạng các quai ruột – dạ dày – gan mật dính rất nhiều lên vết mổ cũ, bệnh nhân đã được gỡ dính bộc lộ ống mật chủ. Kíp mổ tiến hành mở ống mật chủ lấy sỏi ống mật chủ .Bác sĩ đưa ống soi mềm qua chỗ mở để thăm dò, xác định vị trí sỏi trong gan, sau đó dùng máy laser tán sỏi và đưa ra ngoài. Tiếp tục sử dụng ống soi mềm kiểm tra kỹ đường mật ngoài gan sạch sỏi, đảm bảo lưu thông mật ruột, tránh tình trạng sót sỏi gây tái viêm, khâu lại ống mật chủ, đặt dẫn lưu Kehr + đặt dẫn lưu dưới gan. Hiện tại sau mổ ngày thứ 2, sức khoẻ bệnh nhân phục hồi tích cực, tình trạng vàng da, đau hạ sườn phải cải thiện nhiều, bệnh nhân đã tự ăn uống đi lại.
Trước đây, khi chưa có ống soi mềm + laser tán sỏi, việc tiếp cận các viên sỏi ở sâu đường mật trong gan là rất khó khăn, hầu như không thể lấy được bằng các dụng cụ lấy sỏi thông thường. Việc có ống soi mềm + hệ thống tán sỏi laser đã giúp cho việc kiểm soát toàn bộ các nhánh đường mật đảm bảo tán sạch sỏi và không còn sót sỏi sau mổ, kiểm tra đường mật lưu thông tốt xuống tá tràng. Với những trường hợp bệnh nhân có nhiều sỏi đường mật trong gan mà tán một lần không hết có thể đặt dẫn lưu kehr, tạo đường hầm để tán sỏi cho lần tiếp theo mà bệnh nhân không phải chịu thêm một lần rạch da nữa.
Hình ảnh tán sỏi bệnh nhân trong mổ
Với phương pháp này, với những bệnh nhân có sỏi ống mật chủ đơn thuần mà chưa có tiền sử mổ đường giữa trên rốn, bệnh nhân có thể phẫu thuật nội soi lấy sỏi đường mật kết hợp nội soi đường mật ống mềm trong mổ giúp tránh tình trạng sót sỏi sau mổ, có thể khâu kín đường mật mà không cần đặt dẫn lưu Kehr, chỉ cần đặt dẫn lưu dưới gan, bệnh nhân hồi phục nhanh hơn, ít đau sau mổ, giảm nguy cơ nhiễm trùng do đường hầm kehr mang về, giảm thời gian nằm viện, tiết kiệm chi phí điều trị cho bệnh nhân. Khoa Ngoại tiêu hóa ổ bụng cũng đã triển khai thành công kỹ thuật ít xâm lấn này bệnh nhân nhiễm trùng đường mật, tắc mật do sỏi ống mật chủ
Để triển khai hiệu quả kỹ thuật này, kíp bác sĩ ngoại khoa đã sử dụng máy tán sỏi laser hiện đại, đồng thời tận dụng triệt để thiết bị ống soi mềm từ chuyên khoa khác, cùng với đó là đội ngũ chuyên môn giàu kinh nghiệm trong phẫu thuật nội soi. Việc triển khai thành công phẫu thuật này là đã hoàn thiện thêm các kỹ thuật xử lý các loại sỏi mật trong điều trị ngoại khoa của Bệnh viện Đa khoa Hải Dương, hỗ trợ bổ sung và khắc phục những hạn chế của các phương pháp khác nhằm mang lại kết quả điều trị tốt nhất cho người bệnh. Điều này sẽ làm tiết kiệm đáng kể chi phí cho bệnh nhân trên địa bàn tỉnh có thể thụ hưởng khám chữa bệnh kỹ thuật cao ngay tại tỉnh nhà mà không phải lên tuyến trung ương.
Tắc mật do sỏi ống mật chủ có thể gây ra rất nhiều biến chứng nguy hiểm trong đó có những biến chứng đe dọa tính mạng, như: xơ và suy gan, viêm tụy, viêm phúc mạc, nhiễm trùng đường mật, nhiễm khuẩn huyết… Vì vậy để phòng bệnh sỏi mật và hạn chế sỏi tái phát, bác sĩ khuyến cáo chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý, thường xuyên vận động, tẩy giun định kỳ, khi có nhiễm trùng đường tiêu hóa phải điều trị triệt để, nên siêu âm gan mật định kỳ nhằm phát hiện sớm sỏi mật, nhất là bệnh nhân đã có tiền sử điều trị bệnh sỏi mật. Nếu có những dấu hiệu đau vùng hạ sườn phải lan lên vai phải hoặc ra sau lưng, kèm theo sốt cao lạnh run và vàng da, vàng mắt thì cần đến cơ sở y tế có đủ điều kiện phương tiện để được phát hiện và điều trị kịp thời
Hiện nay, bệnh lý ngoại khoa ổ bụng rất đa dạng và có nhiều trường hợp rất đặc biệt. Việc chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời sẽ đem lại nhiều lợi ích cho người bệnh, giúp người bệnh tránh được những biến chứng và sớm phục hồi sức khỏe. Với sự phát triển của y học cùng các trang thiết bị ngày càng hiện đại, khoa Ngoại tiêu hóa ổ bụng bệnh viện Đa Khoa Hải Dương ngày càng phát triển nhiều kỹ thuật mổ khó, nhiều kĩ thuật can thiệp xâm lấn tối thiểu ngang tầm với các bệnh viện trong khu vực và tuyến cuối. Như phẫu thuật cắt dạ dày, đại tràng, cắt túi mật, chửa ngoài tử cung, u nang buồng trứng, thoát vị bẹn người lớn hay trẻ em đều thực hiện bằng phẫu thuật nội soi cùng với trang thiết bị hiện đại như máy tán sỏi Laser, dao siêu âm, stapler cắt nối ruột trực tiếp... mang lại nhiều lợi ích cho người dân trong khu vực.
Bác sĩ CKII. Trần Văn Vinh
Phó trưởng khoa Ngoại tiêu hóa ổ bụng